ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါဖြစ်ပွားမှုကြောင့် တစ်ကမ္ဘာလုံးတွင် အခက်အခဲများရင်ဆိုင်ရလျက် ရှိပြီး  ကုန်ထုတ်လုပ်မှုကိစ္စရပ်များနှင့်ပတ်သက်၍ စား၍ကုန်သည့်ပစ္စည်း၊   သုံး၍ ကုန်သည့်ပစ္စည်း၊ သောက်၍ကုန်သည့်ပစ္စည်း စသည့်စားသောက်သုံးကုန်ပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်မှုနှင့်ပတ်သက်၍  ကန့်သတ်မှုများ  ပြုလုပ်မထားကြောင်း၊  စားရေး သည်အဓိကဖြစ်၍ အခက်အခဲမရှိအောင် လုပ်ဆောင်ပေးကြရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ individual လုပ်ကိုင်သည့် ကုန်ထုတ်လုပ်ငန်းများကို အဆက်မပြတ်လုပ်ကိုင်ကြရန် လိုကြောင်း၊ ထို့အပြင် ကျန်းမာရေးနှင့်ပတ်သက်သည့် လိုက်နာရမည့်အသိပေးချက်၊ သတိပေးချက်များကိုလည်း  ပြည်သူများ သိရှိစေရန်၊  လိုက်နာစေရန်  မကြာခဏ ပြောဆိုသတိပေးနေရန်    လိုအပ်

ကိုဗစ်-၁၉ ဖြစ်ပွားနေစဉ်ကာလတွင် ရောဂါဖြစ်စဉ်နှင့်ပတ်သက်၍ ပြည်သူများကြား တွင် စိုးရိမ်ပူပန်မှုဖြစ်နေကြသည်။ ပြည်သူများသည် ကပ်ရောဂါကို စိုးရိမ်ကြောက်ရွံ့ နေကြသည်။ ကြောက်ရွံ့စိုးရိမ်နေမှုများကြားမှ ရောဂါဖြစ်ပွားမှု၊ သေဆုံးမှုများ မြင့်တက်လာသည်ကိုတွေ့ရသည်။ လက်ရှိတွင် ရောဂါဆိုးကြီးကို စိုးရိမ်ကြောက်ရွံ့ ပြီး ရောဂါ၏တိုက်ခိုက်ခြင်းကို ခံနေရသည်ဟုဆိုချင်သည်။

လက်ရှိအချိန်အခါတွင်  ကိုဗစ်-၁၉  ကပ်ရောဂါဖြစ်ပွားမှုကြောင့် ကမ္ဘာပေါ်ရှိပြည်သူ များ  စိုးရိမ်သောကရောက်နေကြသည်။  ချမ်းသာကြွယ်ဝ ဖွံ့ဖြိုးသောနိုင်ငံများအဖို့ ကပ်ရောဂါကို ရင်ဆိုင်နိုင်စွမ်းရှိကြသော်လည်း ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများ၊ မဖွံ့ဖြိုးသောနိုင်ငံ များတွင် ကပ်ရောဂါကို အလူးအလဲရင်ဆိုင်တွေ့ကြုံရုန်းကန်နေရသည်။ ထိုနိုင်ငံများ တွင် မြန်မာနိုင်ငံလည်းပါဝင်ပြီး  ကပ်ရောဂါဆိုးကို ပြည်သူများရော အစိုးရကပါ ရုန်းကန်လှုပ်ရှားရင်ဆိုင်နေကြသည်။

ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါသည် မျိုးဗီဇသစ်ဖြင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ပြည်သူများ၏ အသက်ဇီဝိန် တို့ကို နုတ်ယူခြိမ်းခြောက်နေဆဲဖြစ်သည်။ ယခုအခါ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ  ပြည်သူသန်းပေါင်း နှစ်ရာနီးပါး   ရောဂါကူးစက်ခံနေရသည်။  ရောဂါကြောင့် ကမ္ဘာ့ပြည်သူ လေးသန်း ကျော် အသက်ခန္ဓာစွန့်လွှတ်လိုက်ရပြီဖြစ်သည်။ ရောဂါဖြစ်ပွားမှုသည် ယခင်ထက် ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းတိုးနေပြီး သေဆုံးသူမှာ သုံးရာခိုင်နှုန်းတက်နေသည်။ ပြည်သူအားလုံး မှာ သတိကြီးကြီးထား၍ ရောဂါမကူးစက်အောင် ရှောင်ရှားကြရမည် ဖြစ်သည်။

ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါ ကာကွယ်၊ ထိန်းချုပ်၊ ကုသရေး စီမံဆောင်ရွက်ထားမှုများနှင့်ပတ်သက်၍ “Positive လူနာတွေနဲ့ပတ်သက်ပြီး   နေရာပေါင်း  ၁၁၁၄ နေရာမှာ ၄၅၉၀၀၊ ၄၆၀၀၀ ခန့်ဝင်ဆံ့တဲ့အင်အားရှိပါတယ်။ လောလောဆယ် ၆၂ ရာခိုင်နှုန်းပဲ Positive လူနာထားတဲ့နေရာမှာရှိပါတယ်။ ကုသရေး Center ပေါင်း ၅၆၀ လောက် လုပ်ထားတဲ့နေရာမှာ ဝင်ဆံ့တာက ၂၅၅၀၀ ခန့်ရှိပါတယ်။ ၉၂ ဒသမ ၂ ရာခိုင်နှုန်း ရှိပါတယ်။ သူကတော့ ပိုများပါတယ်။ ကုသရေး Center မှာရှိတဲ့လူနာတွေနဲ့ပတ်သက် ၍ တချို့ကလည်း Positive လူနာထားတဲ့နေရာဘက်သို့ ရွှေ့သင့်ရင် ပြန်ရွှေ့ရမှာပဲ။ ဒါကတော့ လက်ရှိအခြေအနေမှာ   မဖြစ်သေးပါဘူး။  

အကြောင်း ဟုတ်၊ မဟုတ်ကို ကောင်းစွာသိသောသူ၊  သာမန်ထက်  လက်ရုံးရည် နှလုံးရည် ထူးကဲသာလွန်၍ အများအကျိုးအတွက် သက်စွန့်ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက် သူကို  အာဇာနေယျ  အာဇာနည်ဟု မြန်မာအဘိဓာန်တွင် ယေဘုယျအားဖြင့် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုထားသည်။ တကယ့်ယောကျ်ား အမျိုးသားကောင်းအာဇာနည်ကား ဤမျှမက ဂုဏ်အင်္ဂါအရည်အချင်းများနှင့် အဘက်ဘက်က ပြည့်စုံသူကိုခေါ်သည်။