စားနပ်ရိက္ခာဖူလုံမှုမှသည် စီးပွားရေးအရှိန်အဟုန် မြှင့်တင်ပေးမည့် မြန်မာ့မွေးမြူရေးကဏ္ဍ

ထက်ဇေယံ

မျက်မှောက်ခေတ် ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများတွင် နိုင်ငံတော်တည်ငြိမ်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် “စားနပ်ရိက္ခာဖူလုံမှု” (Food Security) သည် အခြေခံအကျဆုံး အုတ်မြစ်တစ်ခု ဖြစ်လာပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံကဲ့သို့ စိုက်ပျိုးမွေးမြူရေးကိုအခြေခံသည့် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံအတွက် မွေးမြူရေးကဏ္ဍသည် ပြည်သူတို့၏ အာဟာရလိုအပ်ချက်ကို ဖြည့်ဆည်းပေးရုံသာမက နိုင်ငံတော်၏ အသားတင်ကုန်ထုတ်လုပ်မှုတန်ဖိုး (GDP) ကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်သည့် အဓိကမောင်းနှင်အားလည်းဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် နိုင်ငံတော်၏ စီးပွားရေးဦးတည်ချက်များနှင့်အညီ မွေးမြူရေးကဏ္ဍတွင် သိရှိထားသင့်သည့် ခေတ်မီနည်းလမ်းများနှင့် အလားအလာများကို စာရေးသူလေ့လာဖတ်မှတ်ထားသမျှ ဗဟုသုတအဖြစ် ပြန်လည်ဝေမျှလိုပါသည်။

​အမျိုးသားစီးပွားရေး၏ မဏ္ဍိုင်တစ်ရပ်ဖြစ်သော ကုန်ထုတ်လုပ်မှု

နိုင်ငံတော်၏ စီးပွားရေးမူဝါဒများတွင် စိုက်ပျိုးမွေးမြူရေးကိုအခြေခံသည့် ကုန်ထုတ်လုပ်မှုများ အားကောင်းစေရေးသည် အဓိကကျပါသည်။ မွေးမြူရေးလုပ်ငန်းသည် တန်ဖိုးကွင်းဆက်တစ်လျှောက်တွင် အလုပ်အကိုင်အခွင့်အလမ်းများစွာကို ဖန်တီးပေးနိုင်ပြီး ပြည်တွင်းစီးပွားရေး သံသရာကိုလည်ပတ်စေသည့် အားကောင်းသော အထောက်အကူပြု ကဏ္ဍတစ်ခုဖြစ်လာပါသည်။

​ကျန်းမာကြံ့ခိုင်သော မျိုးဆက်သစ်တို့အတွက် အာဟာရကဏ္ဍ

လူဦးရေတိုးတက်လာသည်နှင့်အမျှ အရည်အသွေးမီသော အသား၊ ငါး၊ ဥနှင့် နို့ထွက်ပစ္စည်းများ၏ ဝယ်လိုအားမှာလည်း မြင့်တက်လာပါသည်။ ပြည်တွင်း၌ ထုတ်လုပ်မှုဖူလုံခြင်းသည် ပြည်သူများ ပရိုတင်းဓာတ် လုံလောက်စွာရရှိစေကာ ဉာဏ်ရည်ထက်မြက်ပြီး ကျန်းမာသည့် အနာဂတ်မျိုးဆက်သစ်များကို ပျိုးထောင်ပေးရာရောက်သည့် “အမျိုးသား ကျန်းမာရေး ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု” ပင် ဖြစ်ပါသည်။

ခေတ်မီစနစ်များသို့ ကူးပြောင်းခြင်း၏ အကျိုးကျေးဇူး

ယခင်က လုပ်ကိုင်ခဲ့သည့် တစ်ပိုင်တစ်နိုင် လွှတ်ကျောင်းစနစ်မှသည် ယခုအခါ စနစ်ကျသော ခြံလှောင်မွေးမြူရေးနှင့် ဇီဝလုံခြုံမှု (Biosafety) မြင့်မားသည့်စနစ်များသို့ ကူးပြောင်းလုပ်ကိုင်လာ ကြပြီဖြစ်ပါသည်။ ဤသို့ နည်းပညာအခြေပြု ပြောင်းလဲခြင်းကြောင့် ထုတ်လုပ်မှုစွမ်းအားကို သိသာစွာတိုးတက်စေသည့်အပြင် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်အပေါ် သက်ရောက်မှုကိုလည်း အနည်းဆုံးဖြစ်အောင် ထိန်းညှိပေးနိုင်ပါသည်။

​မျိုးကောင်းမျိုးသန့်များ၏ အရေးပါမှု

မွေးမြူရေးလုပ်ငန်း အောင်မြင်ရန်အတွက် အခြေခံအကျဆုံးမှာ ဒေသရာသီဥတုနှင့်ကိုက်ညီသော မျိုးကောင်းမျိုးသန့်များ ရရှိရေးပင်ဖြစ်ပါသည်။ မျိုးရိုးဗီဇမြှင့်တင်ထားသော သားမျိုးများကို အသုံးပြုခြင်းဖြင့် မွေးမြူသည့်ကာလကို တိုတောင်းစေကာ အရည်အသွေးမြင့် အသားနှင့် နို့ထွက်ပစ္စည်းများကို ပိုမိုထိရောက်စွာ ထုတ်လုပ်နိုင်သည်ကို တွေ့ရှိရပါသည်။

​တိရစ္ဆာန်အစာနှင့် ဒေသထွက် ကုန်ကြမ်းများ၏ ဆက်စပ်မှု

ကုန်ကျစရိတ်သက်သာပြီး အာဟာရပြည့်ဝသော အစာထုတ်လုပ်နိုင်ရန်မှာ မွေးမြူရေးလုပ်ငန်း၏ စိန်ခေါ်မှုတစ်ခုဖြစ်ပါသည်။ သို့သော် ဒေသထွက် ပြောင်း၊ ဖွဲနုနှင့် ပဲဖတ်ကဲ့သို့သော စိုက်ပျိုးရေး ဘေးထွက်ပစ္စည်းများကို သိပ္ပံနည်းကျစပ်ဟပ် အသုံးပြုခြင်းဖြင့် ထုတ်လုပ်မှုစရိတ်ကို ထိရောက်စွာ လျှော့ချနိုင်သည့် အကျိုးကျေးဇူးကို ရရှိနိုင်ပါသည်။​

ကြိုတင်ကာကွယ်ခြင်းသည် ကုသခြင်းထက် ထိရောက်မှုရှိခြင်း

တိရစ္ဆာန်ကူးစက်ရောဂါများကြောင့် ဆုံးရှုံးမှုမရှိစေရန်အတွက် ကာကွယ်ဆေးထိုးခြင်းနှင့် စနစ်တကျ စောင့်ကြပ်ကြည့်ရှုခြင်းသည် အရေးကြီးသောအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ပါသည်။ တိရစ္ဆာန် ဆေးကုဆရာဝန်များ၏ အကြံပြုချက်ကို လိုက်နာဆောင်ရွက်ခြင်းသည် လုပ်ငန်းရေရှည်တည်တံ့မှုအတွက် အကောင်းဆုံးသော အာမခံချက်ပင် ဖြစ်ပါသည်။

​ဇီဝလုံခြုံမှု (Biosafety) နှင့် လုပ်ငန်းလုံခြုံမှု

မွေးမြူရေးခြံများတွင် ဇီဝလုံခြုံမှုစံနှုန်းများကို လိုက်နာခြင်းသည် ပြင်ပမှရောဂါပိုးမဝင်ရောက်အောင် တားဆီးပေးရုံသာမက မိမိတို့၏ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုကိုပါ ကာကွယ်ပေးရာရောက်ပါသည်။ ဤစနစ်သည် စားသုံးသူများအတွက်လည်း ဘေးကင်းစိတ်ချရသော အစားအစာဖြစ်ကြောင်း သက်သေပြနိုင်သည့် အချက်တစ်ချက်ဖြစ်ပါသည်။

ခေတ်မီစက်ကိရိယာများဖြင့် လုပ်ငန်းစွမ်းဆောင်ရည်မြှင့်တင်ခြင်း

ယနေ့ခေတ်တွင် အလိုအလျောက် အစာကျွေးစနစ်နှင့် ရေပေးဝေရေးစနစ်များကဲ့သို့သော ခေတ်မီစက်ကိရိယာများကို အသုံးပြုလာခြင်းဖြင့် လုပ်အားခကို သက်သာစေပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ နည်းပညာများ ပေါင်းစပ်ခြင်းကြောင့် မွေးမြူရေးလုပ်ငန်းများသည် ပိုမိုမြန်ဆန်ပြီး ထိရောက်သောအဆင့်သို့ ရောက်ရှိလာပါသည်။

ငါးနှင့် ပုစွန်မွေးမြူရေး၏ စီးပွားရေးအလားအလာ

မြန်မာနိုင်ငံ၏ သဘာဝရေမြေ သယံဇာတများသည် ရေချို၊ ရေငန် မွေးမြူရေးအတွက် များစွာအားသာချက်ရှိပါသည်။ ခေတ်မီရေသန့်စင်စနစ်နှင့် လေပေးစနစ်များကိုအသုံးပြု၍ တစ်ဧကအထွက်နှုန်းမြှင့်တင်နိုင်ခြင်းက ပြည်ပဝင်ငွေကို ရှာဖွေပေးနိုင်မည့် အလားအလာကောင်းများပင်ဖြစ်ပါသည်။

နို့နှင့် နို့ထွက်ပစ္စည်းများ၏ တန်ဖိုးမြင့်ကဏ္ဍ

နို့စားနွားမွေးမြူရေးကို စနစ်တကျဆောင်ရွက်ခြင်းဖြင့် ပြည်ပမှနို့မှုန့်တင်သွင်းရမှုကို လျှော့ချနိုင်မည်ဖြစ်ပါသည်။ နို့စိမ်းမှတစ်ဆင့် ဒိန်ချဉ်၊ ထောပတ်နှင့် ဒိန်ခဲ စသည့်တန်ဖိုးမြှင့် ထုတ်ကုန်များအဖြစ် ပြောင်းလဲထုတ်လုပ်ခြင်းဖြင့် ထိုက်တန်သော ဈေးကွက်ရရှိနိုင်သည်ကို သိရှိနိုင်ပါသည်။

MSMEs ကဏ္ဍနှင့် ကျေးလက်စီးပွားရေး

ကျေးလက်နေမိသားစု တစ်ပိုင်တစ်နိုင် မွေးမြူရေးလုပ်ငန်းများ (MSMEs) သည် ဆင်းရဲနွမ်းပါးမှု လျှော့ချရေးအတွက် အဓိကသော့ချက်ဖြစ်ပါသည်။ ဤလုပ်ငန်းငယ်လေးများ ဖွံ့ဖြိုးလာခြင်းက ဒေသတွင်း စီးပွားရေးကို အောက်ခြေမှစ၍ ခိုင်မာအောင် တည်ဆောက်ပေးခြင်းပင်ဖြစ်ပါသည်။

​စိုက်ပျိုးရေးနှင့် မွေးမြူရေး အပြန်အလှန်အကျိုးပြုမှု

မွေးမြူရေးမှရသော စွန့်ပစ်ပစ္စည်းများကို သဘာဝမြေဩဇာအဖြစ် ပြန်လည်အသုံးပြုခြင်းဖြင့် စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍကို အထောက်အကူပြုနိုင်ပါသည်။ ယင်းသည် ဓာတ်မြေဩဇာသုံးစွဲမှုကိုလျှော့ချပေးပြီး အော်ဂဲနစ်စိုက်ပျိုးရေးနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း လုပ်ဆောင်ရာရောက်ပါသည်။

လူသားအရင်းအမြစ်နှင့် ကျွမ်းကျင်မှုပိုင်းဆိုင်ရာဖွံ့ဖြိုးမှု

ခေတ်မီနည်းပညာများကို ကျွမ်းကျင်စွာအသုံးချနိုင်မည့် ပညာရှင်များနှင့် ကျွမ်းကျင်လုပ်သားများရှိနေခြင်းသည် ကဏ္ဍတစ်ခုလုံး ဖွံ့ဖြိုးရန်အတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်ပါသည်။ လက်တွေ့အသုံးချ သင်တန်းများမှတစ်ဆင့် မွေးမြူသူတောင်သူများ၏ စွမ်းဆောင်ရည်ကို မြှင့်တင်ပေးခြင်းသည် အနာဂတ်အတွက် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံခြင်းပင်ဖြစ်ပါသည်။

သုတေသနနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေး၏အရေးပါပုံ

ဒေသနှင့်ကိုက်ညီသော နည်းစနစ်သစ်များနှင့် ရောဂါရှာဖွေရေးနည်းပညာများကို သုတေသနပြုဖော်ထုတ်ခြင်းသည် လုပ်ငန်း၏အောင်မြင်မှုကို အရှိန်အဟုန်မြှင့်တင်ပေးပါသည်။ တက္ကသိုလ်များနှင့် လုပ်ငန်းခွင်အကြား ချိတ်ဆက်မှုအားကောင်းခြင်းက လက်တွေ့ကျသော ဖွံ့ဖြိုးမှုကိုဖြစ်စေပါသည်။

တန်ဖိုးမြှင့်ထုတ်ကုန်များ (Value-Added Products) ဖြင့် ဈေးကွက်ရှာဖွေခြင်း

အသား၊ ငါးများကို အကြမ်းထည်ထက် အေးခဲအသားနှင့် စည်သွတ်ဘူးများကဲ့သို့ တန်ဖိုးမြှင့်ထုတ်ကုန်များအဖြစ် ထုတ်လုပ်ခြင်းက နိုင်ငံတကာဈေးကွက်တွင် နေရာရရှိစေပါသည်။ ဤသို့ပြုလုပ်ခြင်းက ပို့ကုန်ကဏ္ဍကို မြှင့်တင်ပေးရုံသာမက စက်မှုလက်မှုကဏ္ဍကိုလည်း အားကောင်းစေပါသည်။

နိုင်ငံတကာစံနှုန်းများနှင့် အရည်အသွေးထိန်းချုပ်မှု

SPS (Sanitary and Phytosanitary) အစီအမံများနှင့် GAP/GAHP စံနှုန်းများကို လိုက်နာခြင်းသည် မြန်မာ့ထုတ်ကုန်များကို ကမ္ဘာ့ဈေးကွက်က ယုံကြည်လက်ခံလာစေသည့် အခြေခံအချက်များ ဖြစ်ပါသည်။ ဤစံနှုန်းများသည် မိမိတို့၏ထွက်ကုန်များ အရည်အသွေး အာမခံချက်အတွက် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။

ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုနှင့် ခံနိုင်ရည်ရှိသော မွေးမြူရေး

ရာသီဥတုဖောက်ပြန်မှုဒဏ်ကို ခံနိုင်ရည်ရှိရန်အတွက် အပူဒဏ်ခံနိုင်သောမျိုးစိတ်များ ရွေးချယ်ခြင်းနှင့် အမိုးအကာစနစ်များ အဆင့်မြှင့်တင်ခြင်းတို့ကို ဦးစားပေးဆောင်ရွက်လာကြပြီဖြစ်ပါသည်။ ဤနည်းဗျူဟာများသည် သဘာဝဘေးဒဏ်များအကြား လုပ်ငန်းမပျက်စီးအောင် ထိန်းသိမ်းပေးနိုင်ပါသည်။

​ ပုဂ္ဂလိကကဏ္ဍနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု အခွင့်အလမ်းများ

​ပြည်တွင်း ပြည်ပ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများနှင့် အစိုးရ-ပုဂ္ဂလိကပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု (PPP) သည် မွေးမြူရေးကဏ္ဍကို အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးစေပါသည်။ ပုဂ္ဂလိကကဏ္ဍ၏အရင်းအနှီးနှင့် အစိုးရ၏ မူဝါဒပိုင်းပံ့ပိုးမှုများပေါင်းစပ်ခြင်းက ကဏ္ဍစုံဖွံ့ဖြိုးမှုကို ဖြစ်ပေါ်စေပါသည်။

ဒစ်ဂျစ်တယ်နည်းပညာနှင့် ဈေးကွက်သတင်းအချက်အလက်

ယနေ့ခေတ်တွင် မွေးမြူသူများအတွက် ထိုက်တန်သောဈေးနှုန်းရရှိစေရန် ဒစ်ဂျစ်တယ် သတင်းအချက်အလက်စနစ်များက ကူညီပေးလျက်ရှိပါသည်။ ဝယ်လိုအားနှင့် ရောင်းလိုအားကို ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်ခြင်းက ဈေးကွက်ပျက်စီးမှုကို ကာကွယ်ပေးနိုင်သည့် နည်းလမ်းကောင်းတစ်ခုဖြစ်ပါသည်။

ဥပဒေ၊ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများနှင့် လူမှုစီးပွားဟန်ချက်

ပြဋ္ဌာန်းထားသော ဥပဒေများကို လိုက်နာစောင့်ထိန်းခြင်းဖြင့် လုပ်ငန်းများစနစ်တကျရှိစေကာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို မထိခိုက်စေဘဲ ဒေသခံလူမှုစီးပွားဘဝများနှင့် သဟဇာတဖြစ်စွာ တိုးတက်လာနိုင်မည်ဖြစ်ပါသည်။

မွေးမြူရေးကဏ္ဍသည် နိုင်ငံတော်၏စီးပွားရေး လုံခြုံမှုနှင့် ပြည်သူတို့၏ လူမှုဘဝမြှင့်တင်ရေးအတွက် မရှိမဖြစ် အရေးပါသောကဏ္ဍတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရှိရပါသည်။ ခေတ်မီနည်းပညာများကို လက်ခံကျင့်သုံးခြင်း၊ စံနှုန်းများကိုလိုက်နာခြင်းနှင့် အပြန်အလှန် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်းများမှတစ်ဆင့် မြန်မာ့မွေးမြူရေးကဏ္ဍသည် နိုင်ငံတကာအဆင့်မီ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာမည်မှာ မြေကြီးလက်ခတ်မလွဲဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် စားရေရိက္ခာဖူလုံမှုမှသည် အမျိုးသားစီးပွားရေး ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုဆီသို့ မွေးမြူရေးကဏ္ဍမှတစ်ဆင့် တက်လှမ်းနိုင်ပါစေကြောင်း အသိပညာပေး ရေးသားလိုက်ရပါသည်။ ။