ယနေ့ခေတ် စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍတွင် ဓာတ်မြေဩဇာအသုံးချမှုသည် အလွန်ကျယ်ပြန့်လာခဲ့သော်လည်း ယင်းနှင့်အတူ စျေးနှုန်းမြင့်တက်မှု၊ ကုန်ကျစရိတ်များ တိုးမြင့်လာမှု၊ လောင်စာဆီရှားပါးမှုနှင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးအခက်အခဲများကြောင့် စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်သူများအတွက် စိန်ခေါ်မှုများ ပိုမိုများပြားလာနေသည်။ ထို့အပြင် ဓာတ်မြေဩဇာများကို အသုံးပြုမှုမညီမျှခြင်းသည် မြေဆီလွှာ၏ သဘာဝအရည်အသွေးကို ထိခိုက်စေပြီး ရေရှည်တွင်ထုတ်လုပ်မှုစနစ်အပေါ် မလိုလားအပ်သော သက်ရောက်မှုများ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။

ယနေ့ခေတ် စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍတွင် ဓာတ်မြေဩဇာအသုံးချမှုသည် အလွန်ကျယ်ပြန့်လာခဲ့သော်လည်း ယင်းနှင့်အတူ စျေးနှုန်းမြင့်တက်မှု၊ ကုန်ကျစရိတ်များ တိုးမြင့်လာမှု၊ လောင်စာဆီရှားပါးမှုနှင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးအခက်အခဲများကြောင့် စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်သူများအတွက် စိန်ခေါ်မှုများ ပိုမိုများပြားလာနေသည်။ ထို့အပြင် ဓာတ်မြေဩဇာများကို အသုံးပြုမှုမညီမျှခြင်းသည် မြေဆီလွှာ၏ သဘာဝအရည်အသွေးကို ထိခိုက်စေပြီး ရေရှည်တွင်ထုတ်လုပ်မှုစနစ်အပေါ် မလိုလားအပ်သော သက်ရောက်မှုများ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။

ဧပြီလ ၃ ရက်မှာ ပြည်ပအခြေစိုက် သတင်းဌာနတစ်ခုဖြစ်တဲ့ CNA သတင်းဌာနက မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ နိုင်ငံရေးဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုများနဲ့ပတ်သက်ပြီး အရှိတရားကို မျက်ကွယ်ပြုကာ “မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင် ဦးမင်းအောင်လှိုင်အား စစ်တပ်လိုလားသော လွှတ်တော်ကသမ္မတအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်” (Myanmar junta chief Min Aung Hlaing elected president by pro-military parliament) ဆိုတဲ့ ခေါင်းစဉ်နဲ့ ‘‘၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလတွင် အရပ်သားအစိုးရထံမှ အာဏာသိမ်းယူခဲ့ကြောင်း၊ ၂၀၂၅ ရွေးကောက်ပွဲသည် အဓိကအတိုက်အခံအင်အားစုများ ပါဝင်ခွင့်မရဘဲ ကျင်းပခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်းကလည်း ထိုရွေးကောက်ပွဲကို “တရားမျှတမှုမရှိသောပြပွဲ” အဖြစ် ဝေဖန်ရှုတ်ချလျက်ရှိကြောင်း၊ အင်အားကြီးမားသော ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီမှ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် စစ်တပ်မှ ခန့်အပ်ထားသော တပ်မတော်သား လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များပူးပေါင်းကာ ဦးမင်းအောင်လှိုင်ကို ထောက်ခံခဲ့ကြတာကြောင့် မဲအပြတ်အသတ်ဖြင့် အနိုင်ရရှိခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း” စသည်ဖြင့် မဟုတ်မမှန်ရေးသားဖော်ပြခဲ့တာကို တွေ့ရပါတယ်။

ဧပြီလမှ ဇွန်လလယ်အထိ ‌နွေရာသီကာလသည် အလွန်ပူပြင်းသည့် ရာသီဥတုဒဏ်ကို ခံစားကြရသည့် ကာလဖြစ်ပါသည်။ “တန်ခူး-ကဆုန် ဆွေ့ဆွေ့ခုန်” ဆိုသော ဆယ့်နှစ်လရာသီသဘာဝကို ညွှန်းဆိုသည့် မြန်မာဆိုရိုးစကားအရ ယခုအခါ နွေ၏အပူဒဏ်ကို သိသိသာသာ ခံစားနေကြရပြီဖြစ်သည်။ နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်းကြုံတွေ့ကြရသည့် နွေအပူသည် ယခုနှစ်တွင် ယခင်နှစ်များကထက်ပိုသည်ဟု ခံစားကြရပြီး ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုကြောင့် ကမ္ဘာကြီးပူနွေးလာမှုနှင့်အတူ အပူချိန်များတစ်နှစ်ထက်တစ်နှစ် မြင့်မားလာမှုကို သိရှိခံစားကြမည်ဖြစ်ပါသည်။

ယနေ့ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍက စိန်ခေါ်မှုအသစ်များနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသည်။ လူဦးရေတိုးပွားလာမှုကြောင့် စားရေရိက္ခာလိုအပ်ချက်များ မြင့်တက်လာသကဲ့သို့ ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှု၊ မြေဆီလွှာအရည်အသွေးကျဆင်းမှုနှင့် ထုတ်လုပ်မှုကုန်ကျစရိတ်မြင့်တက်မှုတို့က စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းများကို ပိုမိုခက်ခဲစေသည်။ မြန်မာနိုင်ငံကဲ့သို့ စိုက်ပျိုးရေးအခြေခံသည့် နိုင်ငံအတွက် ယင်းပြဿနာများက တိုက်ရိုက်သက်ရောက်မှုရှိပြီး တောင်သူများ၏ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းနှင့် နိုင်ငံ၏စားရေရိက္ခာဖူလုံရေးကိုပါ သက်ရောက်စေသည်။

မြန်မာတို့၏ တစ်နှစ်တာကာလအတွင်း အထွတ်အမြတ်အထားဆုံးနှင့် အနှစ်သက်ဆုံးသော ပွဲတော်ကိုပြပါဆိုလျှင် တန်ခူးလ၏ သင်္ကြန်ပွဲတော်သည် ပြည်သူတို့၏ နှလုံးသားဝယ် ထာဝရကိန်းအောင်းနေသည့် ပွဲတော်တစ်ခုဖြစ်ပါသည်။ အတာရေစင်ဖြင့် အညစ်အကြေးတို့ကို ဆေးကြောသန့်စင်ကာ နှစ်ဟောင်းမှ အညစ်အကြေးများကိုပယ်၍ နှစ်သစ်ကို တည်ဆောက်ကြသည့် ဤအချိန်အခါသမယသည် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု၏အနှစ်သာရကို ဖော်ကျူးနေရုံသာမက နိုင်ငံတော်နှင့် ပြည်သူတို့၏ ငြိမ်းချမ်းသာယာရေးမျှော်မှန်းချက်များကိုလည်း တစ်ပါတည်း သယ်ဆောင်လာခြင်းဖြစ်ပါသည်။

ဓာတ်မြေသြဇာတွေ ဈေးတက်လာတဲ့ကိစ္စက အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသပဋိပက္ခက လယ်ကွင်းထဲအထိ ဂယက်ရိုက်ခတ်လာတဲ့ သဘောပေါ့ဗျာ။ မပြီးနိုင်သေးတဲ့ အမေရိကန်၊ အစ္စရေးနဲ့ အီရန်တို့ရဲ့စစ်ပွဲကြောင့် စက်သုံးဆီတွေ ရှားပါးပြတ်လပ်လာတာအပြင် ဓာတ်မြေသြဇာတွေလည်း ဈေးနှုန်းမြင့်တက်လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။

​တပေါင်း၊ တန်ခူးလများ ရောက်ရှိလာသည်နှင့်အမျှ မြန်မာ့မြေပေါ်၌ နေရောင်ခြည်က ပိုမိုတောက်ပလာပြီး ပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခုလုံး အပူရှိန်များ မြင့်တက်လာလေ့ရှိပါသည်။ နွေရာသီသည် ပျော်ရွှင်စရာသင်္ကြန်ပွဲတော်နှင့်အတူ ရောက်ရှိလာတတ်သော်လည်း တစ်ဖက်တွင် ပြင်းထန်သော အပူဒဏ်ကြောင့် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ စိန်ခေါ်မှုများစွာကို သယ်ဆောင်လာတတ်ပါသည်။ အပူဒဏ်ကြောင့် ဖြစ်ပွားတတ်သော ရောဂါဝေဒနာများသည် အသက်အရွယ်မရွေး ဒုက္ခပေးနိုင်သဖြင့် ကြိုတင်ကာကွယ်ခြင်းသည် ကုသခြင်းထက် ပိုမိုထိရောက်သော နည်းလမ်းဖြစ်ပါသည်။

“အာရောဂျံ ပရမံလာဘံ” ကျန်းမာခြင်းသည်လာဘ်တစ်ပါးဟု ဆိုရိုးရှိသည်နှင့်အညီ လောကတွင် ကျန်းမာရေးပြည့်စုံကောင်းမွန်ခြင်းသည် ဘုရားပေးသော ဆုလာဘ်တစ်ပါးဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့် လူတိုင်းသက်တမ်းစေ့အသက်ရှည်စွာ နေထိုင်နိုင်ရေးနှင့် လူတိုင်းရောဂါဘယကင်းရှင်းရေးတို့ကို ရည်မှန်းချက်ထား၍ အဆင့်အတန်းမြင့်မားသော ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုလုပ်ငန်းများကို အရှိန်အဟုန်မြှင့် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါသည်။

လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးတွင် သီးနှံများ အထွက်တိုးတက်စေရေးအတွက် မြေဆီလွှာသည် အလွန်အရေးကြီးသည်။ မြေဆီလွှာ အာဟာရဓာတ်ပြည့်ဝမှသာ သီးနှံများ အထွက်တိုးမည်မှာ တောင်သူဦးကြီးများ သိရှိပြီးဖြစ်သည်။ သီးနှံများအထွက်တိုးစေရေးအတွက် မြေဆီလွှာပြုပြင်ရေးနည်းလမ်း ဆောင်ရွက်ကြရာတွင် မြေဩဇာများကို သုံးစွဲခြင်းသည်လည်း တစ်နည်းအပါအဝင်ဖြစ်သည်။