မြို့ပြအလှ၊ မြို့ပြရနံ့နှင့် အမှိုက်ကင်းစင်သော Green City တည်ဆောက်ရေး

မောင်စည်ပင်(နေပြည်တော်)

လူသားတို့၏ လူနေမှုစနစ်သည် ကျေးလက်မှသည် မြို့ပြသို့ တဖြည်းဖြည်း ကူးပြောင်းလာခဲ့ကြရာ ယနေ့ကမ္ဘာတွင် မြို့ပြများသည် နိုင်ငံတစ်ခု၏ စီးပွားရေး၊ လူမှုရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဗဟိုချက်များ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ မြို့ပြတစ်ခု၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို တိုင်းတာရာတွင် ခန့်ညားထည်ဝါသော အဆောက်အအုံများ၊ ကျယ်ပြောသော လမ်းမကြီးများဖြင့်သာမက ထိုမြို့ပြ၏ သန့်ရှင်းသပ်ရပ်မှု၊ လတ်ဆတ်သောလေထုနှင့် စနစ်ကျသော အမှိုက်သိမ်းဆည်းမှုစနစ်တို့အပေါ်တွင်လည်း များစွာမူတည်နေပါသည်။ “မြို့သာယာမှ လူကျန်းမာမည်” ဆိုသည့်အတိုင်း မြို့ပြအလှနှင့် မြို့ပြရနံ့ကို ထိန်းသိမ်းခြင်းသည် မြို့နေပြည်သူတို့၏ လူနေမှုအဆင့်အတန်းကို ဖော်ပြနေခြင်းပင်ဖြစ်ပါသည်။

မြို့ပြအလှဆိုသည်မှာ ပန်းခြံများ၊ လမ်းဘေးဝဲယာရှိ သစ်ပင်ပန်းမန်များ သာယာလှပနေရုံမျှမကဘဲ မြို့ပြ၏အင်္ဂါရပ်များကို အမှိုက်သရိုက်များက ဖုံးလွှမ်းမနေစေရန် တားဆီးခြင်းလည်းဖြစ်ပါသည်။ စနစ်မဲ့စွန့်ပစ်ထားသော အမှိုက်များသည် မြို့ပြ၏အလှအပကို ဖျက်ဆီးရုံသာမက လမ်းသွားလမ်းလာ ပြည်သူများအတွက် စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေပါသည်။ စည်ပင်သာယာရေးအဖွဲ့များအနေဖြင့် လမ်းမကြီးများပေါ်တွင် အမှိုက်များကင်းစင်နေစေရန် နေ့စဉ်လှည်းကျင်းခြင်း၊ ရေနုတ်မြောင်းများအတွင်း ပိတ်ဆို့နေသောအမှိုက်များကို ဖယ်ရှားခြင်းတို့ဖြင့် မြို့ပြ၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာအလှအပကို ထိန်းသိမ်းပေးနေရပါသည်။

ရနံ့ကောင်းသောမြို့ပြ

မြို့ပြရနံ့ဆိုသည်မှာ မြို့ပြအတွင်းရှိ လေထုအရည်အသွေးကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်ပါသည်။ အမှိုက်များ အချိန်မီမသိမ်းဆည်းနိုင်ခြင်း၊ ပုပ်သိုးအမှိုက်များ လမ်းဘေးတွင်ပုံနေခြင်းတို့သည် အနံ့ဆိုးများကိုဖြစ်ပေါ်စေပြီး မြို့ပြ၏ဂုဏ်သိက္ခာကို ကျဆင်းစေပါသည်။ ထိုအနံ့ဆိုးများက စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ မကြည်လင်မှုကို ဖြစ်စေရုံသာမက ရောဂါပိုးမွှားများပြန့်ပွားရာ အရင်းအမြစ်လည်းဖြစ်လာပါသည်။ ထို့ကြောင့် “ရနံ့ကောင်းသောမြို့ပြ” တစ်ခုဖြစ်ရန်အတွက် အမှိုက်များကိုစုပုံမထားဘဲ အချိန်နှင့်တစ်ပြေးညီ ဖယ်ရှားနိုင်သည့်စနစ်တစ်ခုသည် မရှိမဖြစ်လိုအပ်ပါသည်။

ယနေ့ခေတ်တွင် လူဦးရေထူထပ်လာမှုနှင့်အတူ အမှိုက်ထွက်ရှိမှုပမာဏသည်လည်း တစ်နှစ်ထက်တစ်နှစ် မြင့်မားလာပါသည်။ ပလတ်စတစ်သုံးစွဲမှု များပြားလာခြင်း၊ အမှိုက်ခွဲခြားစွန့်ပစ်မှုအားနည်းခြင်းနှင့် စည်းကမ်းမဲ့အမှိုက်စွန့်ပစ်ခြင်းတို့သည် အဓိကစိန်ခေါ်မှုများဖြစ်ပါသည်။ အထူးသဖြင့် စားသောက်ကုန်လုပ်ငန်းများ၊ ဈေးများနှင့် လူစည်ကားရာနေရာများတွင် ထွက်ရှိသောအမှိုက်များကို စနစ်တကျမစီမံနိုင်ပါက မြို့ပြ၏ ရေစီးရေလာစနစ်ကိုပါ ထိခိုက်စေပြီး မိုးရာသီတွင် ရေကြီးရေလျှံမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါသည်။

အမှိုက်ကင်းစင်သော မြို့ပြတစ်ခုဖြစ်ရန် အဆင့်သုံးဆင့်ဖြင့် ဆောင်ရွက်ရမည်ဖြစ်ပါသည်။ ပြည်သူများအနေဖြင့် အမှိုက်ကိုစနစ်တကျထုပ်ပိုး၍ သတ်မှတ်ချိန်၊ သတ်မှတ်နေရာတွင် စွန့်ပစ်ခြင်း၊ စည်ပင်သာယာရေးအဖွဲ့များက ခေါင်းလောင်းတီးစနစ် သို့မဟုတ် အမှိုက်ပုံးစနစ်ဖြင့် အချိန်မီသိမ်းဆည်းခြင်းနှင့် သိမ်းဆည်းရမိသော အမှိုက်များကို သတ်မှတ်ထားသော အမှိုက်ကန်ကြီးများသို့ပို့ဆောင်၍ မြေမြှုပ်ခြင်း သို့မဟုတ် မီးရှို့ဖျက်ဆီးခြင်းတို့ကို ပတ်ဝန်းကျင်မထိခိုက်အောင် ဆောင်ရွက်ရပါသည်။

ဒေသတွင်းနိုင်ငံများ၏ မြို့ပြသန့်ရှင်းရေးနှင့် အမှိုက်စီမံခန့်ခွဲမှုဖြစ်ရပ်များကို လေ့လာရာတွင် ဗန်ကောက်စည်ပင် (BMA) သည် အမှိုက်သိမ်းယာဉ်များတွင် GPS စနစ် တပ်ဆင်ရုံတင်မကဘဲ အမှိုက်ပုံကြီးများတွင် Sensors များတပ်ဆင်ကာ အမှိုက်ပြည့်/မပြည့်ကို စောင့်ကြည့်ပြီး ပြည်သူများအတွက် "BKK Connect" Mobile App ကို အသုံးပြုစေပြီး မိမိတို့ရပ်ကွက်အတွင်း အမှိုက်မသိမ်းရသေးပါက ဓာတ်ပုံရိုက်၍ တိုင်ကြားနိုင်သည့်စနစ်ကို ကျင့်သုံးပါသည်။ ထိုသို့နည်းပညာကို အသုံးပြု၍ ပြည်သူနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့အစည်းကြား တိုက်ရိုက်ထိတွေ့မှု ဖန်တီးခြင်းသည် မြို့ပြသန့်ရှင်းရေးကို ပိုမိုမြန်ဆန်စေကြောင်း တွေ့ရှိရပါသည်။

မျိုးဆက်သစ်လူငယ်များ၏ အလေ့အထကို ပြောင်းလဲပေးခြင်း

ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ အသန့်ရှင်းဆုံးမြို့ဟု တင်စားရသော ဒါနန်း (Da Nang) မြို့သည် အမှိုက်ကင်းစင်ရေးတွင် ပြည်သူ့အားကို ထိရောက်စွာအသုံးချပါသည်။ ဒါနန်းမြို့သည် "Environmental City" မူဝါဒကိုချမှတ်ကာ အိမ်ထောင်စုတိုင်းကို အမှိုက်ခွဲခြားစွန့်ပစ်ရန် တင်းကျပ်သောစည်းကမ်းများ ထုတ်ပြန်ထားပါသည်။ ထူးခြားချက်မှာ ကျောင်းနေကလေးငယ်များကို “အမှိုက်မှငွေဖော်ခြင်း” အစီအစဉ်များဖြင့် ငယ်စဉ်ကတည်းက အမှိုက်ခွဲခြားတတ်အောင် လေ့ကျင့်ပေးခြင်းဖြစ်ပါသည်။ အိမ်တွင်းထွက် ပုပ်သိုးအမှိုက်များကို သဘာဝမြေသြဇာပြုလုပ်ရန် စည်ပင်က နည်းပညာနှင့်ကိရိယာများ ထောက်ပံ့ပေးပါသည်။ ထို့ကြောင့် မြို့ပြအလှကိုထိန်းသိမ်းရာတွင် အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့၏ စီမံခန့်ခွဲမှုသာမက မျိုးဆက်သစ်လူငယ်များ၏ အလေ့အထကိုပြောင်းလဲပေးခြင်းက ရေရှည်တည်တံ့သော အောင်မြင်မှုကိုရရှိစေပါသည်။

တရုတ်နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးအချက်အချာဖြစ်သည့် ရှန်ဟိုင်းမြို့သည် ၂၀၁၉ ခုနှစ်မှစ၍ ကမ္ဘာ့အဆင့်မီ တင်းကျပ်သော အမှိုက်စီမံခန့်ခွဲမှုစနစ်ကို စတင်ခဲ့ပါသည်။ အမှိုက်ကို အမျိုးအစားလေးမျိုး မီးဖိုချောင်အမှိုက်၊ အကြွင်းကျန်အမှိုက်၊ ပြန်လည်အသုံးပြုနိုင်သောအမှိုက်နှင့် အန္တရာယ်ရှိအမှိုက်ဟူ၍ မဖြစ်မနေခွဲခြားရပါသည်။ အကယ်၍ စနစ်တကျမခွဲခြားဘဲစွန့်ပစ်ပါက လူပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်စေ၊ ကုမ္ပဏီဖြစ်စေ ကြီးလေးသော ဒဏ်ငွေများချမှတ်ပါသည်။ ထို့ပြင် AI နည်းပညာသုံးကင်မရာများကိုအသုံးပြု၍ စည်းကမ်းမဲ့အမှိုက်ပစ်သူများကို စောင့်ကြည့်အရေးယူပါသည်။ ထို့ကြောင့် မြို့ပြတစ်ခု အမှိုက်ကင်းစင်ရန်အတွက် ပညာပေးရုံတင်မကဘဲ ထိရောက်ပြီး တင်းကျပ်သော ဥပဒေစိုးမိုးမှုသည်လည်း မရှိမဖြစ်လိုအပ်ကြောင်း သင်ခန်းစာရရှိစေပါသည်။

“အမှိုက်သည်ရတနာ” ဟူသော ဆောင်ပုဒ်အတိုင်း အမှိုက်အားလုံးကို စွန့်ပစ်စရာအဖြစ် မမြင်ဘဲ ပြန်လည်အသုံးချနိုင်သည့် နည်းလမ်းများကို ဖော်ဆောင်သင့်ပါသည်။ Recycle အနေဖြင့် ပလတ်စတစ်၊ စက္ကူနှင့် သံတိုသံစများကို ပြန်လည်အသုံးချခြင်း၊ Composting အနေဖြင့် ဟင်းသီး ဟင်းရွက်နှင့် သစ်သီးခွံများကဲ့သို့ ပုပ်သိုးလွယ်သော အမှိုက်များကို သဘာဝမြေသြဇာအဖြစ် ပြောင်းလဲခြင်းတို့ဖြစ်ပြီး ယင်းသို့ဆောင်ရွက်ခြင်းဖြင့် အမှိုက်ပုံကြီးများတွင် စွန့်ပစ်ရမည့်ပမာဏကို လျှော့ချနိုင်ပြီး ပတ်ဝန်းကျင်ကို ပိုမိုထိန်းသိမ်းနိုင်မည်ဖြစ်ပါ သည်။

မြို့ပြသန့်ရှင်းရေးနှင့် အမှိုက်စီမံခန့်ခွဲမှုကဏ္ဍတွင် အရှေ့ဥရောပနိုင်ငံများဖြစ်ကြသည့် ရုရှားနှင့် ဘယ်လာရုစ်နိုင်ငံတို့သည် ၎င်းတို့၏ ထူးခြားသောနည်းလမ်းများဖြင့် အောင်မြင်မှုရရှိနေသည်ကို တွေ့ရပါသည်။ သူတို့၏အတွေ့အကြုံများက ကျွန်တော်တို့မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြို့ပြစီမံကိန်းများအတွက် များစွာအထောက်အကူပြုနိုင်ပါသည်။ ရုရှားနိုင်ငံ မော်စကိုမြို့တော်တွင် မြို့ပြအမှိုက်ပြဿနာကို ဖြေရှင်းရန်အတွက် ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများကို ဆောင်ရွက်ခဲ့ပါသည်။ ရုရှားနိုင်ငံသည် အမှိုက်များကို မြေမြှုပ်စွန့်ပစ်မည့်အစား ခေတ်မီအပူပေးစက်ရုံကြီးများတွင် လောင်စာအဖြစ်အသုံးပြုကာ တစ်မြို့လုံးအတွက် လိုအပ်သောအပူစွမ်းအင်နှင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားကို ထုတ်လုပ်ပါသည်။ ဤစနစ်ကြောင့် မြို့ပြအနီးတစ်ဝိုက်တွင် အမှိုက်ပုံကြီးများ ဖြစ်ပေါ်လာမှုကို ထိရောက်စွာတားဆီးနိုင်ခဲ့ပါသည်။

ဒစ်ဂျစ်တယ်စောင့်ကြည့်ရေးစနစ် အမှိုက်သိမ်းယာဉ်များတွင် အဆင့်မြင့်အာရုံခံကိရိယာများနှင့် ကင်မရာများတပ်ဆင်ထားပြီး ဗဟိုထိန်းချုပ်ရေးခန်းမှနေ၍ အမှိုက်သိမ်းဆည်းမှုအခြေအနေကို အချိန်နှင့်တစ်ပြေးညီ စောင့်ကြည့်ပါသည်။ အကယ်၍ အမှိုက်ပုံးတစ်ခုပြည့်နေသော်လည်း လာရောက်သိမ်းဆည်းခြင်းမရှိပါက တာဝန်ရှိသူကို ချက်ချင်းအရေးယူသည့်စနစ် ကျင့်သုံးပါသည်။ ထို့ကြောင့် အမှိုက်ကို ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးအဖြစ်မမြင်ဘဲ “စွမ်းအင်အရင်းအမြစ်” အဖြစ် ပြောင်းလဲနိုင်ခြင်းနှင့် နည်းပညာဖြင့် တိကျစွာထိန်းချုပ်ခြင်းသည် မြို့ပြအလှကို ရေရှည်တည်တံ့စေကြောင်း တွေ့ရှိရပါသည်။

ထို့ပြင် ဘယ်လာရုစ်နိုင်ငံသည် အမှိုက်ပြန်လည်အသုံးပြုခြင်းကဏ္ဍတွင် အလွန်စနစ်ကျသော နိုင်ငံတစ်ခုဖြစ်ပါသည်။ ဘယ်လာရုစ်တွင် အိမ်ထောင်စုတိုင်းသည် အမှိုက်ကို မခွဲခြားဘဲ စွန့်ပစ်ခွင့်မရှိပါ။ အထူးသဖြင့် ဖန်ပုလင်း၊ စက္ကူနှင့် ပလတ်စတစ်များကို သီးခြားစီခွဲထုတ်ရန်အတွက် ရပ်ကွက်တိုင်းတွင် အရောင်ခွဲထားသော အမှိုက်ပုံးများကို ထားရှိပေးပါသည်။ အစိုးရကလည်း ထိုသို့ခွဲခြားစွန့်ပစ်ခြင်းအတွက် အခွန်အခလျှော့ပေါ့ပေးခြင်း သို့မဟုတ် အကျိုးခံစားခွင့်များ ပြန်လည်ပေးအပ်ခြင်းဖြင့် ပြည်သူ့ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို မြှင့်တင်ပါသည်။ သိမ်းဆည်းရမိသော ပြန်လည်အသုံးပြုနိုင်သည့် အမှိုက်များကို ပြည်တွင်းရှိ စက်ရုံများသို့ တိုက်ရိုက်ပို့ဆောင်ကာ ကုန်ကြမ်းအဖြစ် ပြန်လည်အသုံးပြုပါသည်။ ဤသို့ဖြင့် သဘာဝသယံဇာတထုတ်ယူမှုကို လျှော့ချရုံသာမက အလုပ်အကိုင်အခွင့်အလမ်းသစ်များကိုပါ ဖန်တီးပေးပါသည်။ ထို့ကြောင့် အမှိုက်ကင်းစင်ရေးသည် စည်ပင်သာယာ၏တာဝန်သာမက စက်မှုလုပ်ငန်းရှင်များနှင့် ပြည်သူလူထုပါ ပါဝင်သည့် "Circular Economy" (အလေအလွင့်မရှိ သယံဇာတပတ်လမ်းစီးပွားရေး) တစ်ခုဖြစ်ရန်လိုအပ်ကြောင်း တွေ့ရှိရပါသည်။

အစိမ်းရောင်မြို့ပြ

ရုရှားနှင့် ဘယ်လာရုစ်နိုင်ငံတို့၏ နမူနာများအတိုင်း ကျွန်တော်တို့နိုင်ငံတွင်လည်း အမှိုက်အားလုံးကို စွန့်ပစ်စရာအဖြစ်မမြင်ဘဲ ပြန်လည်အသုံးချနိုင်သည့် နည်းလမ်းများကို ဖော်ဆောင်ရပါမည်။ ရုရှားနှင့် ဘယ်လာရုစ်တို့ကဲ့သို့သော ခေတ်မီနည်းပညာများကို လေ့လာအတုယူကာ ကျွန်တော်တို့၏ မြို့ပြအင်္ဂါရပ်များကို အဆင့်မြှင့်တင်ခြင်းဖြင့် သာယာလှပကာ အနံ့အသက်ကင်းစင်သော “အစိမ်းရောင်မြို့ပြ” (Green City) ကြီးများကို တည်ဆောက်နိုင်မည်ဖြစ်ပါသည်။ အနံ့အသက်ကင်းစင်သော မြို့ပြဝန်းကျင်ကို ဖန်တီးပေးခြင်းဖြင့် ပြည်သူတို့၏ ကျန်းမာရေးနှင့် စိတ်ပျော်ရွှင်မှုကိုလည်း မြှင့်တင်ပေးနိုင်မည်ဖြစ်ပါသည်။

အမှိုက်ကင်းစင်သော ဝန်းကျင်ဖန်တီးရေးတွင် စည်ပင်သာယာရေးအဖွဲ့များ၏ ကြိုးပမ်းမှုထက်ပြည်သူလူထု၏ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုက ပိုမိုအရေးကြီးပါသည်။

“မိမိအိမ်ရှေ့၊ မိမိလမ်းသန့်ရှင်းရေး” ကို ကိုယ်စီတာဝန်ယူတတ်သည့်စိတ်ဓာတ်ရှိရန် လိုအပ်ပါသည်။ စည်းကမ်းမဲ့အမှိုက်ပစ်ခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၊ အမှိုက်ကို အမျိုးအစားခွဲခြားစွန့်ပစ်ခြင်းနှင့် ပလတ်စတစ်သုံးစွဲမှုကို လျှော့ချခြင်းတို့သည် မြို့ပြအလှကို ထိန်းသိမ်းရာတွင် အခြေခံအကျဆုံး လုပ်ရပ်များဖြစ်ပါသည်။

ခေတ်မီလာသော ကမ္ဘာကြီးတွင် Smart Waste Management စနစ်များကို အသုံးပြုလာကြပြီဖြစ်ပါသည်။ အမှိုက်ပုံးများတွင် အာရုံခံကိရိယာများ တပ်ဆင်ခြင်း၊ GPS စနစ်ဖြင့် အမှိုက်ကားများကို စောင့်ကြည့်ခြင်းနှင့် Mobile App များမှတစ်ဆင့် တိုင်ကြားစာများကို ဖြေရှင်းခြင်းတို့သည် မြို့ပြသန့်ရှင်းရေးကို ပိုမိုမြန်ဆန်ထိရောက်စေပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြို့ကြီးများတွင်လည်း ဤကဲ့သို့သော နည်းပညာများကို တဖြည်းဖြည်းမိတ်ဆက်အသုံးချခြင်းဖြင့် “စမတ်စီးတီး (Smart City)” ဆီသို့ လှမ်းတက်နိုင်မည်ဖြစ်ပါသည်။

မြို့ပြအလှ၊ မြို့ပြရနံ့နှင့် အမှိုက်ကင်းစင်သော ပတ်ဝန်းကျင်သည် ကျွန်တော်တို့အားလုံး၏လက်ထဲတွင် ရှိပါသည်။ သန့်ရှင်းသပ်ရပ်သော မြို့ပြတစ်ခုကို တည်ဆောက်ခြင်းသည် ဂုဏ်သိက္ခာရှိသော လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုကို တည်ဆောက်ခြင်းပင်ဖြစ်ပါသည်။ မြို့ပြသန့်ရှင်းရေးသည် ဝန်ထမ်းများ၏အလုပ်သက်သက်မဟုတ်ဘဲ မြို့နေလူတန်းစားအားလုံး၏ ယဉ်ကျေးမှုစံနှုန်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် စည်ပင်သာယာရေးအဖွဲ့များအနေဖြင့် ထိရောက်သောဝန်ဆောင်မှုပေးရန်၊ ပြည်သူများအနေဖြင့် တာဝန်သိစွာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန်၊ ခေတ်မီနည်းပညာများကို စနစ်တကျ အသုံးချရန်ဟူသော အချက်သုံးချက်ကို ဟန်ချက်ညီညီဆောင်ရွက်ခြင်းဖြင့် နောင်လာနောက်သားများအတွက် သာယာလှပကာ အနံ့အသက်ကင်းစင်သော “အစိမ်းရောင်မြို့ပြ” (Green City) ကြီးများကို လက်ဆင့်ကမ်းအမွေပေးနိုင်ကြပါစေကြောင်း တိုက်တွန်းနှိုးဆော်လိုက်ရပါသည်။ ။

မှီငြမ်းကိုးကားစာရင်း

၁။ Bangkok (BMA)၊ Bangkok Smart City Action Plan (2020-2025) - အမှိုက်သိမ်းစနစ်တွင် GPS နှင့် IOT (Internet of Things) အသုံးပြုမှုအကြောင်း။

၂။ Vietnam (Da Nang)၊ Da Nang Environmental City Project - "Environmental City" မူဝါဒနှင့် ပြည်သူလူထုပါဝင်မှု စံပြပုံစံ။

၃။ Shanghai: Shanghai Municipal Solid Waste Management Regulation (2019) - အမှိုက် (၄) မျိုးခွဲခြားခြင်းနှင့် တင်းကျပ်သော ဒဏ်ကြေးစနစ်။

၄။ Russia (Moscow)၊ Ecological Strategy of Moscow to 2030 - အမှိုက်မှ စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်ခြင်း (Waste-to-Energy) နှင့် Smart Monitoring စနစ်။

၅။ Belarus: National Strategy for Sustainable Development of the Republic of Belarus - Circular Economy နှင့် ပြန်လည်အသုံးပြုခြင်း (Recycling) မူဝါဒ။