လက်ရှိအချိန်အခါတွင်  ကိုဗစ်-၁၉  ကပ်ရောဂါဖြစ်ပွားမှုကြောင့် ကမ္ဘာပေါ်ရှိပြည်သူ များ  စိုးရိမ်သောကရောက်နေကြသည်။  ချမ်းသာကြွယ်ဝ ဖွံ့ဖြိုးသောနိုင်ငံများအဖို့ ကပ်ရောဂါကို ရင်ဆိုင်နိုင်စွမ်းရှိကြသော်လည်း ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများ၊ မဖွံ့ဖြိုးသောနိုင်ငံ များတွင် ကပ်ရောဂါကို အလူးအလဲရင်ဆိုင်တွေ့ကြုံရုန်းကန်နေရသည်။ ထိုနိုင်ငံများ တွင် မြန်မာနိုင်ငံလည်းပါဝင်ပြီး  ကပ်ရောဂါဆိုးကို ပြည်သူများရော အစိုးရကပါ ရုန်းကန်လှုပ်ရှားရင်ဆိုင်နေကြသည်။

ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါသည် မျိုးဗီဇသစ်ဖြင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ပြည်သူများ၏ အသက်ဇီဝိန် တို့ကို နုတ်ယူခြိမ်းခြောက်နေဆဲဖြစ်သည်။ ယခုအခါ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ  ပြည်သူသန်းပေါင်း နှစ်ရာနီးပါး   ရောဂါကူးစက်ခံနေရသည်။  ရောဂါကြောင့် ကမ္ဘာ့ပြည်သူ လေးသန်း ကျော် အသက်ခန္ဓာစွန့်လွှတ်လိုက်ရပြီဖြစ်သည်။ ရောဂါဖြစ်ပွားမှုသည် ယခင်ထက် ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းတိုးနေပြီး သေဆုံးသူမှာ သုံးရာခိုင်နှုန်းတက်နေသည်။ ပြည်သူအားလုံး မှာ သတိကြီးကြီးထား၍ ရောဂါမကူးစက်အောင် ရှောင်ရှားကြရမည် ဖြစ်သည်။

ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါ ကာကွယ်၊ ထိန်းချုပ်၊ ကုသရေး စီမံဆောင်ရွက်ထားမှုများနှင့်ပတ်သက်၍ “Positive လူနာတွေနဲ့ပတ်သက်ပြီး   နေရာပေါင်း  ၁၁၁၄ နေရာမှာ ၄၅၉၀၀၊ ၄၆၀၀၀ ခန့်ဝင်ဆံ့တဲ့အင်အားရှိပါတယ်။ လောလောဆယ် ၆၂ ရာခိုင်နှုန်းပဲ Positive လူနာထားတဲ့နေရာမှာရှိပါတယ်။ ကုသရေး Center ပေါင်း ၅၆၀ လောက် လုပ်ထားတဲ့နေရာမှာ ဝင်ဆံ့တာက ၂၅၅၀၀ ခန့်ရှိပါတယ်။ ၉၂ ဒသမ ၂ ရာခိုင်နှုန်း ရှိပါတယ်။ သူကတော့ ပိုများပါတယ်။ ကုသရေး Center မှာရှိတဲ့လူနာတွေနဲ့ပတ်သက် ၍ တချို့ကလည်း Positive လူနာထားတဲ့နေရာဘက်သို့ ရွှေ့သင့်ရင် ပြန်ရွှေ့ရမှာပဲ။ ဒါကတော့ လက်ရှိအခြေအနေမှာ   မဖြစ်သေးပါဘူး။  

အကြောင်း ဟုတ်၊ မဟုတ်ကို ကောင်းစွာသိသောသူ၊  သာမန်ထက်  လက်ရုံးရည် နှလုံးရည် ထူးကဲသာလွန်၍ အများအကျိုးအတွက် သက်စွန့်ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက် သူကို  အာဇာနေယျ  အာဇာနည်ဟု မြန်မာအဘိဓာန်တွင် ယေဘုယျအားဖြင့် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုထားသည်။ တကယ့်ယောကျ်ား အမျိုးသားကောင်းအာဇာနည်ကား ဤမျှမက ဂုဏ်အင်္ဂါအရည်အချင်းများနှင့် အဘက်ဘက်က ပြည့်စုံသူကိုခေါ်သည်။

ယခုအခါတွင် ပြည်သူလူထုကြားတွင် အောက်ဆီဂျင်လိုအပ်မှုများ အထူးမြင့်မား နေရာ အောက်ဆီဂျင်ရနိုင်သောနေရာများတွင် ပြည်သူများ ကြိတ်ကြိတ်တိုးဝှေ့ ဝယ်ယူနေကြသည်။ ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါကာကွယ်ရေးလုပ်ငန်းများတွင် အောက်ဆီဂျင်  လိုအပ်ချက်များ ဖြစ်ပေါ်နေသဖြင့် ထိုလိုအပ်ချက်ကို တစ်ဖက်တစ်လမ်းမှ အထောက် အကူပြုစေရေးအတွက် နိုင်ငံတော်နှင့်တပ်မတော်ပိုင်  အောက်ဆီဂျင်စက်ရုံများ၊ ပုဂ္ဂလိကပိုင် အောက်ဆီဂျင်စက်ရုံများတွင် ထုတ်လုပ်မှုတိုးမြှင့်နိုင်ရေး ဆောင်ရွက် လျက်ရှိသည်။

၂၀၂၁ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၉ ရက်နေ့သည် အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီးများ ကျဆုံးခဲ့ သည့် (၇၄) နှစ်မြောက် အာဇာနည်နေ့ဖြစ်သည်။ အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီးများ ကျဆုံးခဲ့သည်မှာ ယနေ့အခါ နှစ်ပေါင်း ၇၀ ကျော်ရှိခဲ့ပြီဖြစ်သော်လည်း ယနေ့ထက် တိုင်အောင် မမေ့နိုင်သည့်အကြောင်းရင်းအဖုံဖုံတို့တွင် မသမာသူအကြမ်းဖက်သမား  လူသတ်သမားများ၏   ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်မှုသည် အာဇာနည်ဖြစ်လာရခြင်း အကြောင်းရင်းခံဖြစ်သည်။

ကိုဗစ်-၁၉ ကပ်ရောဂါသည် အရှိန်အဟုန်ကောင်းနေသည်။ ဇူလိုင် ၁၄ ရက်က ရောဂါ ကူးစက်ဖြစ်ပွားမှုတွင် ဓာတ်ခွဲစစ်ဆေးအတည်ပြုပိုးတွေ့လူနာ ခုနစ်ထောင်ကျော် ရှိပြီး သေဆုံးလူနာ ၁၅၀ ခန့်ဖြင့် လွန်ခဲ့သည့်နေ့ထက် နှစ်ဆတိုး ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ ယင်းအခြေအနေသည် ဆေးရုံတက် စစ်ဆေးကုသမှု အခြေအနေဖြစ်ပြီး ကိုဗစ်-၁၉ နှင့်ပတ်သက်၍ ရောဂါရှိသည်ဖြစ်စေ၊ တစ်စုံတစ်ရာ သံသယရှိလျှင်ဖြစ်စေ ဆေးရုံသို့ ရောက်မလာနိုင်ဘဲ ရောဂါဖြစ်ပွား၊ သေဆုံးနေကြသူများမှာ ယခုထက်ပင်ပိုမိုများပြား မည်ဟု ခန့်မှန်းရသည်။