မင်္ဂလာအပေါင်း ပြည့်ဝမွှမ်းထုံသော ကျက်သရေမင်္ဂလာပြည့်ဝလှသည့် မြန်မာတို့၏ နှစ်သစ်ကူးသင်္ကြန်အခါသမယတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပညာရေးကဏ္ဍ၌ အနာဂတ်အတွက် အားတက်ဖွယ်ရာ အလင်းသစ်များ စတင်ထွန်းလင်းလာပြီဖြစ်သည်။ ၂ဝ၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်၏ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ကတိသစ္စာပြုပွဲအခမ်းအနား၌ ပြောကြားသည့် မိန့်ခွန်းနှင့် နိုင်ငံတော်အဆင့်ပုဂ္ဂိုလ်များ၊ ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ဝင်များ၊ တိုင်းဒေသကြီး/ ပြည်နယ်အစိုးရများမှ ဝန်ကြီးချုပ်များ၊ ဒုတိယဝန်ကြီးများအား တွေ့ဆုံမှာကြားသည့် မိန့်ခွန်းလမ်းညွှန်ချက်များက နိုင်ငံတော်တည်ဆောက်ရေးတွင် “ပညာရေး” ကို အဓိကအသက်သွေးကြော အဖြစ်သတ်မှတ်ကာ လူသားအရင်းအမြစ် ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်ရေးအတွက် မဟာဗျူဟာမြောက် ခြေလှမ်းသစ်များကို ဖော်ဆောင်ခြင်းဖြစ်သည်။

ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်လယ်ပိုင်း ဆောင်းဦးရာသီမှာ တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်နဲ့ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတို့ နယ်နိမိတ်ထိစပ်နေတဲ့ဒေသကို လေ့လာခွင့်ရခဲ့ပါတယ်။ နယ်စပ်ဆိုတဲ့အတိုင်း တစ်ဖက်က ဗီယက်နမ်နယ်နိမိတ်စည်းရိုးနဲ့ တရုတ်နယ်နိမိတ်တံတိုင်းတွေဟာ ဆောင်းဦးမှာကျရောက်တဲ့ နှင်းမြူတွေအကြား ငွားငွားစွင့်စွင့် တည်ရှိနေတာပေါ့။ နှစ်နိုင်ငံကို ခြားနားထားတဲ့ ယွမ်မြစ် (ဗီယက်နမ်အခေါ် ဟောင်မြစ်) က အားမာန်အပြည့်နဲ့ စီးဆင်းနေပါတယ်။ မြစ်အပေါ်မှာတော့ နှစ်နိုင်ငံ နယ်စပ်ဂိတ်တည်ရှိပါတယ်။

တောင်သူဦးကြီးများ၏ သီးနှံစိုက်ပျိုးရေးအတွက် ဓာတ်မြေဩဇာအစားထိုးသုံးစွဲမှု နည်းပညာများစွာရှိသည့်အနက် နည်းပညာအသစ်တစ်ခုအနေဖြင့် စားမြုံ့ပြန်တိရစ္ဆာန်အစာအဖြစ် ပဲမျိုးရင်းဝင်အပင်များ စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်ပြီး ပူးတွဲဆောင်ရွက်အသုံးပြုနေခြင်းအကြောင်းကို ဆက်လက်ရေးသား ဆွေးနွေးလိုပါသည်။ (တကယ်တော့ နိုင်ငံတကာတွင် ဆောင်ရွက်နေသည်မှာ ကြာလှပါပြီ။)

ယနေ့ခေတ် ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများတွင် အသေးစား၊ အငယ်စားနှင့် အလတ်စားစီးပွားရေးလုပ်ငန်းများတည်ထောင်ခြင်းကို မြှင့်တင်ဆောင်ရွက်နေသည်။ MSME လုပ်ငန်းများသည်ကမ္ဘာ့စီးပွားရေး၏ မောင်းနှင်အားများအဖြစ်တည်ရှိနေပြီး စက်မှုလုပ်ငန်းများဖွံ့ဖြိုးရေးကိုလည်း အကူအညီပေးနေကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ MSME လုပ်ငန်းများသည် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ လုပ်ငန်းများ၏ ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းကိုလည်းကောင်း၊ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ အလုပ်အကိုင်နေရာ ၅၀ ရာခိုင်နှုန်းကိုလည်းကောင်း ကိုယ်စားပြုနေကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။

EV ဘက်ထရီသည် ဘက်ထရီဆဲလ်ရာဂဏန်း (သို့မဟုတ်) ထောင်ဂဏန်းပေါင်းများစွာကို အစဉ်လိုက် အပြိုင်ချိတ်ဆက်ထားခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ဘက်ထရီဆဲလ်များကို တိကျစွာ ဂရုတစိုက်ထုတ်လုပ်ထားသော်လည်း မည်သည့်ဆဲလ်နှစ်လုံးမဆို စွမ်းဆောင်ရည်၊ အတွင်းခုခံအားနှင့် မိမိဘာသာအားကုန်ဆုံးနှုန်းတို့ အတိအကျတူညီခြင်းမရှိပါ။ ဘက်ထရီဆဲလ်များရှိ ဗို့အားများ ဟန်ချက်ညီမျှတမှု (Cell Balancing)မရှိသော ဘက်ထရီသည် အလွန်အကျွံအားသွင်းခြင်းနှင့် အားကုန်ခြင်း ဖြစ်နိုင်ခြေပိုများ၏။ ဗို့အားပိုများသည့် ဆဲလ်များမှ ဗို့အားထုတ်သုံးနေစဉ် ဗို့အားနည်းသော ဆဲလ်တစ်ခုသည် ဗို့အားကုန်သွားပါက ဆက်လက်ထုတ်စရာ ဗို့အားမရှိတော့ဘဲ ရေရှည်တွင် ပျက်စီးမှုများဖြစ်ပေါ်‌စေနိုင်၏။ ဆန့်ကျင်ဘက်အရ အားသွင်းချိန်တွင် ဗို့အားပိုများသောဆဲလ်များကို သတ်မှတ်ဗို့အားသို့ အရင်ရောက်ရှိချိန်၌ ဗို့အားနည်းသောဆဲလ်များကို ဆက်လက်အားသွင်းလျှင် သတ်မှတ်ဗို့အားရှိပြီး ဆဲလ်များကို ဆက်လက်အားသွင်းမိပြီး လွန်ကဲစွာအားသွင်းမိနိုင်၏။ ဤအခြေအနေနှစ်မျိုးလုံးသည် ဘက်ထရီယိုယွင်းပျက်စီးမှုကို မြင့်တက်စေနိုင်၏။

ဘက်ထရီကိုအားသွင်းရန် ပြင်ဆင်ချိန်၌ကားရှိ ပါဝါခလုတ်ကို ပိတ်ထားရပါမည်။ အားသွင်းမှုစတင်ပြီးလျှင် ကားရှိပါဝါခလုတ်ကို ပြန်ဖွင့်နိုင်ပြီး ရေဒီယို၊ လေပူ၊ လေအေးစနစ်တို့ကိုသုံးနိုင်၏။ အားသွင်းချိန်တွင် စတီယာရင်နှင့် ရွေ့လျားမှုအစိတ်အပိုင်းများကို အသုံးမပြုနိုင်အောင် ထိန်းချုပ်ထား၏။ အကြောင်းရင်းမှာ ဘက်ထရီကို ဗို့အားမြင့်နှုန်းဖြင့် အားသွင်းစဉ်လှုပ်ရှားမှုပြုလုပ်လျှင် လျှပ်စစ်အန္တရာယ်များ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါ၏။ သို့ဖြစ်ရာ အားသွင်းချိန်တွင် EV ကို ရပ်ထားရပါမည်။

နိုင်ငံတော်အစိုးရအဆက်ဆက်က ပြည်သူများ ခရီးသွားလာမှုနှင့် ကုန်စည်စီးဆင်းမှုများ စရိတ်သက်သာစွာနှင့် အဆင်ပြေစေရန်အတွက် နိုင်ငံအနှံ့ရထားလမ်းများ ဖောက်လုပ်ကာ ခေတ်မီရထား စက်ခေါင်းများ၊ လူစီးတွဲများ၊ ကုန်တွဲများဖြင့် ပြေးဆွဲပေးလျက်ရှိပါသည်။ ၁၈၇၇ ခုနှစ် မေလ ၁ ရက်နေ့က Irrawaddy State Railway အနေဖြင့် ရန်ကုန်-ပြည် ၁၆၁ မိုင်ကို AO 1 ရေနွေးငွေ့ စက်ခေါင်းဖြင့် စတင်ပြေးဆွဲပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဦးဆုံးရထားလမ်းကို စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပါသည်။ မြန်မာ့မီးရထား (MR - မမ) သည် အရှေ့တောင်အာရှ၌ အစောဆုံးစတင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်ပါသည်။

မြန်မာပြက္ခဒိန်၏ ၁၂ လတွင် တန်ခူးလသည် နှစ်သစ်၏ ပထမဆုံးလဖြစ်ပြီး မြန်မာတို့၏ နှစ်သစ်ကူးကာလလည်းဖြစ်သည်။ တန်ခူးသည်တာကူးဆိုသည့် ဝေါဟာရမှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး တာဆိုသည်မှာ အချိန်ရာသီ။ ကူးဆိုသည်မှာကူးပြောင်းခြင်းအနက်ရှိသည်။ တနင်္ဂနွေဂြိုဟ်သည် မိန်ရာသီမှ မိဿရာသီသို့ကူးပြောင်းသည်ကို အကြောင်းပြု၍ တာကူးမှ တန်ခူးဟု ကာလရွေ့လျောခေါ်ဆိုလာခြင်းဖြစ်ကြောင်း မှတ်သားရပါသည်။ ဤကာလသည် ထန်းသီးများခူးဆွတ်သည့် ရာသီဖြစ်၍ ထန်းခူးလမှတန်ခူးလဟု ပြောင်းလဲခဲ့သည်ဟုလည်း ဆိုကြသည်။

မြန်မာနိုင်ငံ၌ ရှေးပဝေသဏီကပင် စိုက်ပျိုးရေးကိုအခြေခံပြီး လူမှုစီးပွားဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကို တည်ဆောက်နေသည့်အားလျော်စွာ “စိုက်ပျိုးရေးက နိုင်ငံ၏အသက်သွေးကြော”ဟုဆိုလျှင် မမှားနိုင်ပေ။ ခေတ်အဆက်ဆက်ပြောင်းလဲလာသော ကမ္ဘာ့စီးပွားရေး ရေစီးကြောင်းတွင် နိုင်ငံ၏ ရေမြေတောတောင် သယံဇာတများကို ထိရောက်စွာအသုံးချလျက် စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍမြှင့်တင်ခြင်းသည် နိုင်ငံတော်၏ အချုပ်အခြာအာဏာနှင့် စားရေရိက္ခာဖူလုံမှုကို ခိုင်မာစေသည့် အဓိကသော့ချက်ဖြစ်သည်။

‘သင်္ကြန်’ဟူသည် သက္ကတဘာသာ ‘သင်္ကရန္တိ’မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး ‘ကူးပြောင်းခြင်း’ ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ သက္ကရာဇ် ဦးခေါင်းပြောင်းခြင်း၊ နှစ်ဟောင်းမှ နှစ်သစ်သို့ကူးပြောင်းခြင်း၊ တနင်္ဂနွေဂြိုဟ်(နေမင်း) မိန်ရာသီအဆုံးမှ မိဿရာသီအစသို့ ကူးပြောင်းခြင်း စသည်ဖြင့် သင်္ကြန်၏အဓိပ္ပာယ် ဖွင့်ဆိုနိုင်သည်။